Inhoud

• Wat doet ethambutol en waarbij gebruik ik het?
• Wat zijn mogelijke bijwerkingen?
• Mag ik ethambutol gebruiken met andere medicijnen?
• Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?
• Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?
• Hoe gebruik ik dit medicijn?

ethambutol

Ethambutol is een tuberculose-antibioticum. Het werken tegen infecties met bacteriën.

Artsen schrijven het voor bij tuberculose (tbc).  Soms gebruiken ze het ook bij andere infecties met bacteriën, zoals MAC-infecties.

Wat doet ethambutol en waarbij gebruik ik het?

Tuberculose

Oorzaak
Tuberculose is een infectieziekte die komt door een bacterie. Deze bacterie heet de tuberkelbacterie. Iemand met ‘open’ tuberculose kan de bacterie verspreiden door te hoesten, niezen of praten. Als u deze lucht inademt, kunt u besmet raken.

Verschijnselen
Tuberculose is er in ‘gesloten’ (niet besmettelijke) vorm en in de ‘open’ (besmettelijke) vorm.

Wanneer tuberculose in de longen zit is het besmettelijk. De bacterie kan zich via het bloed en de lymfe verspreiden naar andere delen van uw lichaam, zoals de lymfeklieren, longvliezen, botten, nieren, darm, geslachtsorganen of hersenvliezen. Dit is niet besmettelijk. 

Als uw afweer goed is, krijgt u soms een lichte longontsteking. Die gaat meestal vanzelf over. Vaak merkt u niet eens dat u ziek bent. De bacterie kan wel in uw lichaam blijven en pas jaren later weer actief worden.

Als uw afweer minder goed is, kunnen de longen ontstoken blijven. Ook kan een de bacterie in het lichaam weer actief worden. 

Behandeling
Bij tuberculose krijgt u een combinatie van antibiotica. U gebruikt deze medicijnen minstens 6 maanden. Als de bacterie ook in andere organen zit, of als uw afweer minder is, duurt de behandeling soms langer. Dit is nodig om alle bacteriën te doden.

Ethambutol is één van de medicijnen tegen tuberculose. U gebruikt dit altijd samen met andere antibiotica, zoals rifampicine, pyrazinamide of isoniazide. Door deze combinatie is de kans kleiner dat de bacterie ongevoelig wordt voor de medicijnen. 

Ethambutol remt de groei van de bacterie. Het duurt een paar maanden voordat u genezen bent.

Infecties met bacteriën

Oorzaak
Ethambutol wordt gebruikt bij een infectie met de MAC-bacterie. MAC staat voor Mycobacterium Avium Complex. Deze bacterie lijkt op de bacterie die tuberculose veroorzaakt. Gezonde mensen worden meestal niet ziek van deze bacterie.

Verschijnselen
Als uw afweer laag is, bijvoorbeeld bij HIV, kunt u wel klachten krijgen. U kunt dan last hebben van hoge koorts, koude rillingen, vermoeidheid, gewichtsverlies, maagpijn en bloedarmoede. Soms breidt de infectie zich uit naar de lever, longen of het bloed. Dan kunt u ook leverontsteking, longontsteking of bloedvergiftiging krijgen.

Als uw afweer normaal is, merkt u meestal niets van de bacterie. U heeft dan geen behandeling nodig.

Behandeling
Bij mensen met een verminderde afweer, zoals HIV-patiënten, is een behandeling met antibiotica nodig. Ethambutol remt de groei van de MAC-bacterie. 

U gebruikt dit middel altijd samen met andere antibiotica, zoals rifabutine, azitromycine of claritromycine. Door deze combinatie is de kans kleiner dat de bacterie ongevoelig wordt voor de medicijnen.

Wat zijn mogelijke bijwerkingen?

Zeer zelden (bij minder dan 1 op de 100 mensen)

• Ontsteking van de oogzenuw. Verschijnselen hiervan zijn wazig zien, verstoring in kleuren zien (vooral rood en groen) en gedeeltelijke uitval van het gezichtveld.

  • Krijgt u één van deze klachten, stop dan meteen het gebruik en raadpleeg uw arts. De verschijnselen verdwijnen meestal als u stopt met dit medicijn.
    Deze bijwerkingen komen vooral voor bij ouderen, diabetespatiënten, mensen met een sterk verminderde nierwerking, bij langdurig gebruik en bij hoge dosis ethambutol.
  • Let op! Heeft u een ontsteking van de oogzenuw? Dan mag u dit medicijn niet gebruiken. 

• Gewrichtspijn. Waarschuw bij matige tot hevige pijn uw arts. Heeft u jicht? Dan kunt u sneller last krijgen van een jichtaanval.

  Dit komt omdat u door ethambutol meer urinezuur in uw bloed krijgt. Hierdoor ontstaan urinezuurkristallen in gewrichten, wat zorgt voor jicht.

• Maagdarmklachten, zoals misselijk zijn, buikpijn en braken.

  Bij maagklachten kunt u het medicijn het beste na het eten innemen.

• Duizelig zijn

  Raadpleeg uw arts als u hier te veel last van heeft.

• Minder goed kunnen voelen en vreemde dingen voelen, zoals kriebelingen, jeuk en tintelingen.

• Hoofdpijn, koorts, ziek, zwak en vermoeid gevoel.

• Psychische klachten, zoals verward zijn en hallucinaties (u ziet, voelt of hoort dingen die er niet zijn).

• Overgevoeligheid voor dit medicijn. U kunt dan huiduitslag, galbulten of jeuk krijgen. In zeldzame gevallen ontstaat er koorts, een ernstige huidafwijking of kunt u benauwd worden of flauwvallen. Stop dan met het gebruik en raadpleeg uw arts.

  U mag dit medicijn in de toekomst niet meer gebruiken. Geef aan de apotheek door dat u overgevoelig bent voor ethambutol. Het apotheekteam kan er dan op letten dat u het medicijn niet opnieuw krijgt.

• Leveraandoeningen. U kunt dit merken aan een gevoelige, opgezwollen buik of een gele verkleuring van het oogwit of van de huid.

  Als u hier last van heeft waarschuw dan uw arts.

• Bloedafwijkingen. Als u onverklaarbare koorts, keelpijn of blaasjes in de mond en keel, plotselinge blauwe plekken, bloedneuzen, wondjes die lang blijven bloeden of extreme vermoeidheid krijgt kan dat duiden op bloedafwijkingen. Waarschuw dan uw arts.

  Bij een behandeling van meer dan twee weken zal uw arts uw bloed wekelijks op deze bijwerking controleren.

Heeft u last van een bijwerking? Meld dit dan bij het bijwerkingencentrum lareb. Hier worden alle meldingen over bijwerkingen van medicijnen in Nederland verzameld. Ik wil een bijwerking melden

Uitleg frequenties

Regelmatig : bij meer dan 30 op de 100 mensen
Soms : bij 10 tot 30 op de 100 mensen
Zelden : bij 1 tot 10 op de 100 mensen
Zeer zelden : bij minder dan 1 op de 100 mensen

Mag ik ethambutol gebruiken met andere medicijnen?

Dit medicijn heeft wisselwerkingen met andere medicijnen. In de tekst hieronder staan alleen de werkzame stoffen van deze medicijnen, dus niet de merknamen. Of uw medicijn een van die werkzame stoffen bevat, kunt u nagaan in uw bijsluiter onder het kopje ‘samenstelling’.

De medicijnen waarmee de belangrijkste wisselwerkingen optreden, zijn de volgende.

• De antistollingsmedicijnen acenocoumarol en fenprocoumon. Ethambutol kan de werking hiervan versterken. Zowel bij starten als bij stoppen van de medicijnen moet de trombosedienst extra controleren.

Kan ik met dit medicijn autorijden, alcohol drinken en alles eten of drinken?

autorijden, alcohol drinken en alles eten?
Ja, dat kan. U mag autorijden, en u mag eten en drinken zoals u normaal doet.

Mag ik dit medicijn gebruiken als ik zwanger ben, wil worden of borstvoeding geef?

Zwangerschap
U kunt dit medicijn veilig gebruiken tijdens de zwangerschap. Er is redelijk veel ervaring met het gebruik van dit medicijn tijdens de zwangerschap. En er zijn geen aanwijzingen dat dit medicijn slecht is voor de zwangerschap of voor de baby. De infecties zijn een grotere bedreiging voor het ongeboren kind dan het gebruik van de medicijnen.

Borstvoeding
U kunt dit medicijn veilig gebruiken als u borstvoeding geeft. Het medicijn komt in kleine hoeveelheden in de moedermelk terecht, maar is niet schadelijk voor het kind.

Hoe gebruik ik dit medicijn?

Kijk voor de juiste dosering altijd op het etiket van de apotheek.

Hoe? 

Tablet: innemen met een half glas water.

Wanneer?

• U gebruikt het 1 keer per dag, bijvoorbeeld in de ochtend.
• Kies vaste tijdstippen, dan vergeet u minder snel een dosis.
• Heeft u last van maagklachten? Neem dit medicijn dan direct NA het eten.
• Vaak gebruikt u naast dit medicijn nog andere medicijnen. Uw arts vertelt u welke dat zijn en waarom u die nodig heeft. 

Hoelang?

Tuberculose

• De behandeling duurt meestal 2 tot 6 maanden, soms langer.

Andere bacteriële infecties, zoals MAC-infectie

• Uw arts bepaalt de duur aan de hand van de ernst van de infectie.

Houd er rekening mee dat u de kuur niet mag onderbreken en dat u hem helemaal moet afmaken. Ook al heeft u geen klachten meer. Er kunnen nog bacteriën aanwezig zijn.